Protestantse Kerk in Nederland
Protestantse gemeente te Wichmond
 
 
Beleidsplan Protestantse gemeente te Wichmond (2013 - 2017) Beleidsplan Protestantse gemeente te Wichmond (2013 - 2017)

BELEIDSPLAN (versie kale tekst)
Protestantse Gemeente te Wichmond
2013-2017

Inhoudsopgave
Voorwoord 4
1. Visie 4
2. Beschrijving van de Protestantse gemeente 6
2A. De Eredienst 6
2B. Kerkenraad 8
2C. Ouderlingen 10
2D. Jeugdwerk 12
2E. Diaconie 14
2F. Kerkrentmeesters 16
2G. Kerk met anderen 18
2H. Beleidsvoornemens 20
3. De kerk en het dorp Wichmond 22
3A. De kerkelijke gemeente Wichmond 22
3B. De kerk in Wichmond 23
3C. Het dorp Wichmond 25
Bijlage 1. Korte samenvatting uitkomsten enquêtes 2011 26
4
Voorwoord
Voor u ligt het beleidsplan 2013-2017 van de Protestantse gemeente
te Wichmond, zoals opgesteld door de kerkenraad, op basis van het
beleidsplan 2007-2012 en het rapport van de beleidsplancommissie.
De beleidsplancommissie bestond uit betrokken gemeenteleden met
onze interim-predikant ds. Van Alphen als adviseur en werd ingesteld
door de kerkenraad als uitwerking van hetgeen naar voren is gebracht
op de gemeenteavond in januari 2012.
Dit beleidsplan is door de kerkenraad in haar vergadering op 17
december 2012 vastgesteld.
Het opstellen van een beleidsplan is een verplichting vanuit de
landelijke kerk. Het zet echter ook aan tot het goed nadenken over
wat voor ons echt belangrijk is, wat voor gemeente we willen zijn, en
hoe we om denken te gaan met de landelijke trend van dalend
kerkbezoek, belangstelling en meedoen. Er zal nog meer dan in het
recente verleden een beroep gedaan worden op vrijwilligers. Ook is
intensieve samenwerking met buurgemeenten meer dan ooit
noodzakelijk.
Of met de woorden uit onze visie: de kerk van Wichmond weet zich
geroepen om de liefde van God zichtbaar te maken in haar woorden
en werken. Voor een kleine gemeente zoals de onze vraagt dat om
volharding, samenwerking en vindingrijkheid.
December 2012
De kerkenraad
5
1. Visie
De hartslag van het leven….. zo luidt de titel van de visienota van de
Protestantse Kerk in Nederland (PKN).
Woorden ontleend aan een lied, waarvan de hele regel luidt: Is de
hartslag van het leven niet de liefde van de Heer? Je zou dat de kern
kunnen noemen. Het gaat om het hart dat klopt door geloof, hoop en
liefde. Kernwoorden waar de gemeente te Wichmond inhoud aan wil
geven in al haar activiteiten, op zondag en door de weeks. We staan
als gemeente van Christus in een eeuwenoude traditie.
De kerk van Wichmond weet zich geroepen om de liefde van God
zichtbaar te maken in haar woorden en werken. Voor een kleine
gemeente zoals de onze vraagt dat om volharding, samenwerking en
vindingrijkheid.
Liturgische bloemschikking in de dienst op Paasmorgen.
6
2. Beschrijving van de Protestantse gemeente
2A. De Eredienst
Het doel van de eredienst is dat we elkaar als gemeente ontmoeten
om samen God te ontmoeten, te danken en te loven. We luisteren naar
wat ons via de bijbelverhalen doorgegeven wordt. De eredienst vormt
een inspiratiebron en een bemoediging om de nieuwe week in te
gaan.
De eredienst staat onder verantwoordelijkheid van de kerkenraad.
Voorganger is de eigen (interim)predikant of een gastpredikant.
Specifiek voor een zangdienst (enkele keren per jaar) is dat er geen
voorganger is en een preek ontbreekt.
Omdat de kerk gevormd wordt door haar leden, vinden we het
belangrijk dat verschillende groepen actief bij de kerkdiensten
betrokken worden. Een aantal diensten wordt voorbereid door
verschillende groepen, al of niet (zangdienst) in samenwerking met
de voorganger.
De huidige variatie aan diensten moet zeker behouden blijven.
Het is dringend aan te bevelen een aantal keren per jaar een dienst
“anders dan anders” te doen en daarbij niet te veel vast te houden aan
de regels van de liturgie. De parttime predikant moet minimaal twee
maal per maand voorgaan, anders ontstaat er geen binding met de
gemeente. Gezien het feit dat meer dan 30% van de leden tussen de
40 en 60 jaar is, verdient het aanbeveling vooral ook deze
leeftijdsgroep bij de voorbereidingen te betrekken. Er zouden dan
enkele gesprekken voorafgaande aan de dienst kunnen plaats vinden
en op deze manier worden mensen op z’n minst één keer per jaar
aangezet tot het nadenken over het geloof en de eredienst.
Bij de eredienst wordt gebruik gemaakt van het eigen boekje “
orde van dienst” dat iedereen bij binnenkomst in de kerk krijgt
uitgereikt.
7
De muziek wordt verzorgd door de organist en eventueel door
andere muzikanten. We proberen voor een aantal diensten een koor of
groep uit te nodigen om in de dienst te zingen of te spelen.
Na een aantal bijzondere diensten is er koffiedrinken. Het
ouderlingenberaad komt met voorstellen omtrent data. In september is
er een Startzondag, als begin van het winterseizoen. De dienst en het
verder inhoud geven van het begrip Startzondag wordt voorbereid in
samenwerking met de startzondagcommissie.
Naast de zondagse erediensten, zijn er ook diensten op
Kerstavond, Witte Donderdag (viering Heilig Avondmaal), Goede
Vrijdag en Oudejaarsavond. In maart en november is er een
avonddienst op biddag, respectievelijk dankdag voor gewas en arbeid.
Sinds enkele jaren is er geen dienst meer op Hemelvaartsdag maar
wordt op die dag wel vervoer aangeboden naar diensten in
buurgemeenten.
Het hart van de gemeente klopt in de zondagse erediensten.
8
2B. Kerkenraad
De gemeente wordt geleid door de kerkenraad. De kerkenraad wordt
gevormd door: de predikant, de ouderlingen (4 wijkouderlingen en 2
jeugdouderlingen), de 3 diakenen en de 3 ouderlingen – kerkrentmeester.
Zij dragen samen de verantwoordelijkheid voor het goed
functioneren van de gemeente.
De kerkenraad:
• zorgt voor de erediensten (prediking, gebeden, doop en
avondmaal)
• draagt zorg voor de leden van de gemeente (pastoraat)
• geeft leiding aan de opbouw en geestelijke vorming van de
gemeente
• heeft aandacht voor de gemeenschap van de kerk ter plaatse
• is verantwoordelijk voor de rol van de kerk in de directe
omgeving en wereldwijd (missionair en diaconaal werk)
• stelt regels vast ten behoeve van het leven en werken van de
gemeente
• stelt het beleidsplan vast
• behartigt de financiële zaken
• heeft een afvaardiging naar de classicale vergadering
• denkt mee over inhoudelijke onderwerpen die het wezen van
de kerk betreffen en betrekt daar ook de gemeenteleden bij
• voert concrete taken uit zoals het vaststellen van regels voor
het beroepingswerk (beroepen van een predikant)
De kerkenraad komt elke maand, met uitzondering van de maanden
juli en augustus bijeen. Al sinds de jaren 80 is de predikant niet
tevens voorzitter van de kerkenraad. De kerkenraad kiest jaarlijks uit
haar midden een moderamen (dagelijks bestuur), bestaande uit
tenminste een praeses (voorzitter), een scriba (secretaris) en een
assessor (bestuurslid). In elk geval maken de predikant, een ouderling
en een diaken deel uit van het moderamen.
9
De predikant is in het bijzonder verantwoordelijk voor de
verkondiging van het Woord, de catechese en de toerusting van de
gemeente.
De ouderlingen en de predikant samen hebben een bijzondere
verantwoordelijkheid met betrekking tot het wel en wee van de
gemeenteleden. In de kerk wordt deze persoonlijke aandacht
‘pastoraat’ genoemd.
De diakenen hebben een bijzondere verantwoordelijkheid met
betrekking tot het lenigen van nood in en buiten de gemeente en het
toerusten van de gemeente tot diaconaal bewustzijn.
De ouderlingen – kerkrentmeester hebben, onder de verantwoordelijkheid
van de gehele kerkenraad, als bijzondere taak het beheer
van de vermogensrechtelijke aangelegenheden van de gemeente.
De voltallige kerkenraad en interim-predikant ds. Van Alphen-
Ubbens (december 2012).
10
2C. Ouderlingen
De ouderlingen richten hun werkzaamheden op het geestelijk welzijn
van de gemeente, het pastoraat. Doelstelling van het pastoraat is ’in
navolging van Jezus in ontferming omzien naar de medemens’. Het
pastoraat wordt uitgevoerd door de predikant, 3 wijkouderlingen, 1
gemeentelid met een bijzondere taak (pastoraat in de
verzorgingshuizen) en 2 jeugd-ouderlingen, tezamen vormen zij het
ouderlingenberaad. De organisatie van het pastoraat staat beschreven
in een apart document dat in het ouderlingenberaad jaarlijks wordt
bijgesteld.
De ouderlingen zijn als het ware de “pastorale voelsprieten” in de
gemeente. Zij signaleren als er iets in hun wijk aan de hand is, nemen
zelf initiatief en/of lichten de predikant en de kerkenraad in.
Ouderlingen en predikant houden elkaar op de hoogte over pastorale
aangelegenheden in de wijken, door (telefonisch en e-mail) overleg
en door middel van vergaderingen (1 maal per 5 a 6 weken). Deze
vergaderingen zijn ook van belang voor de ouderlingentoerusting.
De persoonlijke contacten met de gemeenteleden maken de
hoofdzaak uit van het werk van de ouderlingen in de gemeente. De
ouderlingen vinden het, bij niet direct meelevende leden, moeilijk in
te schatten of er behoefte aan contact is. Veelal gaan ze af op hun
eigen gevoel en worden de reacties besproken in het
ouderlingenoverleg.
De gemeente kan door het werk van de ouderlingen ervaren dat
er vanuit de kerk naar hen wordt omgezien. Het op de hoogte gesteld
worden van bijzondere gebeurtenissen blijft om aandacht vragen.
Er is geen gestructureerde bezoektraditie in de vorm van een
jaarlijks bezoek. De contacten van de ouderlingen liggen in de
informele sfeer. Alleen huisbezoeken naar aanleiding van een
gemelde geboorte, ziekte, verjaardag of jubileum zijn vaste punten
van aandacht. De ouderlingen signaleren de behoefte aan een bezoek
van de predikant en geven dat aan hem/haar door.
11
Tweemaal per jaar (in de week na Pasen en rond de laatste
zondag van het kerkelijk jaar) is er huisavondmaal voor hen die
vanwege ouderdom of ziekte niet naar de kerk kunnen komen.
Eenmaal per 2 jaar worden er huissamenkomsten
(groothuisbezoek) georganiseerd rondom een bepaald thema. De
wijkouderlingen zijn verantwoordelijk voor de organisatie, zij
brengen de uitnodigingen rond en openen de avond. De
gespreksleiding is in handen van de predikant. Het
gespreksonderwerp wordt in overleg met de ouderlingen bepaald. De
huissamenkomsten worden goed bezocht ook door gemeenteleden die
weinig in de kerk komen (in 2012 waren er 5 samenkomsten met in
totaal ca. 75 deelnemers). Het streven is om jaarlijks in plaats van
tweejaarlijks huissamenkomsten te organiseren.
12
2D. Jeugdwerk
Het jeugdwerk heeft als doel kinderen en jongeren (en hun ouders) te
betrekken en betrokken te houden bij geloof en de kerk.
Het jeugdwerk bestaat uit twee maal per jaar drie Jongeren-En-
Kerk (JEK) avonden voor jongeren vanaf 12 jaar en Wichems
Weerzien (ca. 4x per jaar) voor jongeren die net de basisschool
hebben verlaten. Hierbij wordt meestal een gezellige activiteit
georganiseerd. Het doel hiervan is voornamelijk het onderhouden van
contacten, gezelligheid vinden met andere gelovige jongeren en
vooral plezier hebben samen. Daarnaast is er nog een “opbouw”
groep. Deze groep bestaat uit een aantal ouders (ontstaan als
doopcatechesegroep) die elkaar enkele keren per jaar rond een
bepaald thema ontmoeten. Wekelijks is er de meisjesclub voor de
bovenbouw van de basisschool: ontstaan binnen de gemeente maar
inmiddels een brede club zonder directe binding met de kerkelijke
gemeente.
Elke eerste zondag van de maand (met uitzondering van de
maanden juli en augustus) is er een dienst voor jong en oud
(gezinsdienst), voorbereid door enkele ouders uit de “opbouw” groep
samen met de voorganger.
Er wordt naar gestreefd enkele diensten per jaar te organiseren
waarbij jongeren actief deelnemen in de voorbereiding en uitvoering
en waarbij zij een grote mate van vrijheid krijgen met betrekking tot
hun inbreng.
Tweemaal per jaar wordt samen met de plaatselijke “school voor
interconfessioneel RK/PC basisonderwijs De Garve” een
oecumenische dienst gevierd.
Enkele jaren geleden is de kinderkerk/kindernevendienst gestopt
omdat er vaak geen of heel weinig kinderen in de kerkdienst waren.
Iedere zondagmorgen (met uitzondering van de zomermaanden) is er
wel een gemeentelid in de kerk aanwezig die eventueel aanwezige
kinderen na ‘het moment voor de kinderen aan het begin van de
13
eredienst’ meeneemt naar Withmundi waar dan geknutseld en/of naar
een verhaal geluisterd wordt.
Naast de bestaande vormen van jeugdwerk zou een
kinderleerhuis een nieuwe vorm kunnen zijn. Hierbij komen
basisschoolkinderen bijvoorbeeld tweemaal per jaar na schooltijd
naar de kerk om vertrouwd te worden gemaakt met geloof en wat zich
afspeelt in de kerk. Soortgelijke bijeenkomsten vonden in het
verleden plaats als voorbereiding op het Heilig Avondmaal.
Jeugd en jeugdouderlingen bij een gezellig samenzijn.
14
2E. Diaconie
De diaconie wil omzien naar de ander, dichtbij maar ook ver weg, in
het bijzonder de naaste in nood. Het sociale vangnet van de overheid
vertoont steeds meer gaten. Het diaconaat van de kerken komt daarbij
opnieuw in beeld. Samen met de diaconieën binnen de burgerlijke
gemeente Bronckhorst wordt binnen het Diaconaal Netwerk
Bronckhorst (DNB) overlegd over zaken als armoede, minima, de
WMO en het sociaal beleid. Hierbij functioneert het DNB als
aanspreekpunt voor de burgerlijke gemeente.
Er is een goed functionerende ZWO groep, waarvan 1 diaken
deel uitmaakt. Deze groep kiest jaarlijks een project, en organiseert
diverse acties om hiervoor geld bijeen te brengen.
Het College van Diakenen bestaat uit drie personen. Knelpunt
blijft dat er onvoldoende inzicht is in de sociale en financiële
problemen van personen in de eigen gemeente. Hierdoor blijft het
moeilijk om de lokale armoedebestrijding vorm te geven. Via de
burgerlijke gemeente Bronckhorst worden jaarlijks in de
decembermaand Irischeques verstrekt aan inwoners van
Wichmond/Vierakker die een bijstandsuitkering ontvangen.
Financieel beheer
De diaconie verwerft haar inkomsten uit:
· Giften en collectes
· Rente en dividend op uitstaande gelden (leningen, aandelen,
banktegoeden)
· Opbrengsten uit onroerende goederen (huren, pachten). Het
Kantoor Kerkelijke Goederen (KKG) adviseert en
ondersteunt de diaconie hierbij.
De uitgaven betreffen voor een groot deel ondersteuning van
organisaties ten behoeve van armoedebestrijding wereldwijd (ca.
60%), landelijk (ca. 20%) en lokaal/regionaal (ca. 20%). Daarnaast is
er geld beschikbaar voor noodhulp.
15
De financiële positie van de diaconie is dusdanig dat geen toename
van het eigen vermogen wordt nagestreefd. De jaarrekening wordt
opgesteld door een administrateur.
Beleidsvoornemen
De diaconie wil meer bekendheid geven aan haar doelstelling en
mogelijkheden. Dit kan drempelverlagend werken bij het vragen van
(lokale) bijstand.
Oegandees UP4S kinderkoor in Wichmond. UP4S biedt onderdak en
basis- en middelbaar onderwijs aan kansarme kinderen in Oeganda.
De ZWO groep heeft 2 jaar geld ingezameld voor deze stichting.
16
2F. Kerkrentmeesters
De doelstelling van het College van Kerkrentmeesters (CvK) luidt:
Het op verantwoorde wijze zorg dragen voor alle stoffelijke
aangelegenheden van de gemeente voor zover deze niet diaconaal
zijn. Concreet betekent dit dat het CvK alle gelden en goederen van
de gemeente beheert.
Het CvK bestaat uit 3 personen. Ook kan het college, voor kleine
klussen, putten uit een groep vrijwilligers. De salarisadministratie
wordt gedaan door de KKA en de overige administratie door een
gemeentelid en het CvK.
Taken van het CvK zijn o.a.:
• het zorg dragen voor de geldwerving
• het beheren van de financiën van de gemeente
• het maken van de begroting en de jaarrekening van de gemeente
• het beschikbaar stellen van ruimten voor de eredienst en
andere activiteiten van de gemeente
• het beheren van de roerende en onroerende goederen van de
gemeente
• het verzorgen van het personeelsbeleid en het fungeren als
werkgever
• het bijhouden van de registers van de gemeente, zoals het
doopboek en het belijdenisboek
• het beheren van de archieven van de gemeente
De eigendommen zijn de volgende:
• het kerkgebouw inclusief het monumentale orgel
• de pastorie
• gebouw Withmundi
• de gronden rond de kerk en pastorie en sinds juli 2011
(legaat) 3,60 ha verpachte landbouwgrond in Vierakker
• de opstal die als caravanstalling wordt gebruikt
17
De middelen komen uit de actie kerkbalans, de collectes, pacht en
renteopbrengsten, giften en verhuur van Withmundi en de pastorie.
Ook de jaarlijkse oliebollenverkoop draagt bij.
De personele kosten die ten laste komen van de kerkrentmeesters zijn
de loonsommen voor de (interim)predikant en het kostersechtpaar.
Voor beiden is er een parttime dienstverband. Verder werken 3
organisten op basis van onkostenvergoeding.
Het voorgenomen beleid, met name waar het de pastorie betreft, staat
op dit moment nog niet vast. Als vervolg op een gemeenteavond in
januari 2012 is er een pastoriecommissie ingesteld met daarin vijf
gemeenteleden. Deze commissie zal begin 2013 advies uitbrengen.
Op basis van dat advies zal de kerkenraad tot besluitvorming moeten
komen. Het voorgenomen beleid van het CvK zal op basis van deze
kerkenraadsbesluiten vorm dienen te krijgen en wordt in een later
stadium in dit beleidsplan ingevoegd.
Het orgel geleverd door Gebr. Knipscheer in 1867 is Rijksmonument.
18
2G. Kerk samen met anderen
De kerkelijke gemeente Wichmond ligt in de burgerlijke gemeente
Bronckhorst. Samen met de andere protestantse gemeenten (PKN) is
er enkele jaren geleden een stuurgroep Bronckhorster kerken
opgericht om de krachten te bundelen en mogelijke vormen van
samenwerking te zoeken en te realiseren. Deze samenwerking wordt
vergemakkelijkt doordat de PKN kerken in de gemeente Bronckhorst
binnenkort allemaal van dezelfde classis deel uitmaken. De
kerkenraad vindt samenwerking noodzakelijk voor de toekomst. Over
de bestuurlijke vorm waarin deze samenwerking het beste gestalte
kan krijgen (ringverband, overeenkomst, streekgemeente of anders)
wordt momenteel nagedacht.
Begin 2011 is er een enquete gehouden onder alle gemeenteleden
(formulieren bezorgd en opgehaald gelijk met Actie Kerkbalans).
Hieruit kwam naar voren dat men open staat voor samenwerking met
buurgemeenten, maar ook dat men het behoud van een eigen
predikant of kerkelijk werker voor Wichmond van groot belang vindt.
In het bijzonder met de PKN gemeente Steenderen-Bronkhorst
zijn momenteel gesprekken gaande over waar we elkaar kunnen
versterken.
Met de Protestantse kerk i.w. te Vorden zijn tientallen jaren lang
vormings- en toerustingsactiviteiten gezamenlijk georganiseerd. In
2012 is daaraan een einde gekomen doordat de commissie zichzelf
heeft opgeheven. Dit is wellicht een taak om in Bronckhorstverband
aan te pakken.
Een mooi voorbeeld van onderlinge samenwerking is de
Paaswake-wandeling die nu al enkele jaren is gehouden en waaraan
voornamelijk jongeren deelnemen. Organisatoren en deelnemers
komen uit de Protestantse gemeenten te Eefde, Zutphen, Warnsveld,
Wichmond en Vorden.
Op het gebied van de oecumene wordt al jaren samengewerkt met
RK-parochie De Twaalf Apostelen, locatie Vierakker (St.
19
Willibrorduskerk) en de interconfessionele basisschool De Garve.
Vier keer per jaar zijn er oecumenische vieringen, waarvan 2 met de
school en 1 als openluchtdienst. Het is opvallend dat aan deze
vieringen, ook als ze in de RK kerk gehouden worden, vooral
protestanten deelnemen. Er is een oecumenische vrouwengroep en
een oecumenisch projectkoor. In het verleden zijn er ook wel
gezamenlijke thema-avonden geweest, maar die zijn wegens gebrek
aan belangstelling beëindigd. Jaarlijks wordt op 4 mei een stille tocht
+ korte bezinningsbijeenkomst in de protestantse kerk georganiseerd
door de oecumenische 4 mei commissie.
Het feit dat RK Vierakker geen eigen pastor meer heeft, maakt
dingen samen doen lastiger. De oecumenische werkgroep
functioneert niet meer optimaal.
De St. Willibrorduskerk in Vierakker waarmee we samen de lokale
oecumene inhoud proberen te geven.
20
2H. Beleidsvoornemens
1. Werken met een jaarthema als rode draad die de activiteiten
in een kerkelijk seizoen met elkaar kan verbinden en hieraan
een impuls kan geven.
2. Vaker diensten voorbereiden met gemeenteleden met name
uit de leeftijdsgroep 20 tot 40 jarigen (het gat van de kerk…).
3. Opstarten van kinderleerhuis als activiteit om kinderen in te
wijden in geloofsgebruiken, zoals eredienst en kerkelijke
feesten.
4. Jaarlijks huissamenkomsten gericht op onderlinge ontmoeting
en gesprek.
5. Meer publiciteit geven aan de doelstelling en mogelijkheden
van de diaconie. Dit kan drempelverlagend werken bij het
vragen van (lokale) bijstand.
6. Zoeken naar vormen van samenwerking met een of meer
buurgemeenten op allerlei gebied, vooral ook met het oog op
de toekomst tussen nu en 10 jaar.
7. De informatievoorziening binnen de gemeente verbeteren.
Vier keer per jaar een kerkblad (Wichmonds Kerkleven) is
onvoldoende om de informatie up to date te houden.
Veertiendaags verschijnt Kerkleven Oost Gelderland, maar
het aantal abonnees loopt terug. Streven is het opzetten van
een eigen website, waar veel informatie op een toegankelijke
manier voor handen is en bijgehouden wordt.
8. Stimuleren en ondersteunen van initiatieven van
gemeenteleden om activiteiten te organiseren met een
religieuze of sociale inslag. Een mooi voorbeeld hiervan is de
21
musical waarvoor de voorbereidingen onlangs zijn begonnen.
Zulke initiatieven zijn samenbindend en verdiepend.
Wie de jeugd heeft, heeft de toekomst!
22
3. WICHMOND
3A. De kerkelijke gemeente Wichmond
De Protestantse gemeente te Wichmond heeft 448 leden (52% is
vrouw en 48% is man). De leeftijdsindeling is als volgt:
Leeftijd percentage aantal
0-10 jaar 9,2% 41
10-20 jaar 10,9% 49
20-30 jaar 4,7% 21
30-40 jaar 6,5% 29
40-50 jaar 15,6% 70
50-60 jaar 15,0% 69
60-70 jaar 15,8% 71
70-80 jaar 12,1% 54
80-90 jaar 8,5% 38
>90 jaar 1,3% 6
Bron: LRP maart 2012
Van het totale ledenaantal is 60% belijdend lidmaat.
De kerkenraad is voltallig en bestaat uit: zes ouderlingen (onder wie
twee jeugdouderlingen), drie ouderling-kerkrentmeesters en drie
diakenen. Er is een interim-predikant aangesteld tot 15 juli 2013.
Voor een klein aantal uren is een koster benoemd. De rest van het
kosterswerk wordt door vrijwilligers uitgevoerd. Er zijn drie
organisten die werken op basis van een onkostenvergoeding. Voor de
uitvoering van allerlei taken is er een grote groep vrijwilligers.
23
3B. De kerk in Wichmond
Op 14 mei 1855 werd de eerste steen gelegd voor de Nederlands
Hervormde Kerk in Wichmond. Op 20 april 1856 werd het
kerkgebouw in gebruik genomen. Oorspronkelijk had de kerk een
open houten toren. Deze toren werd in 1930 vervangen door de
huidige dichte, gemetselde toren. In 1956 vond de eerste restauratie
en verbouwing plaats. Er werd een liturgisch centrum gemaakt en de
preekstoel ging van het midden naar de zijkant van de muur. In 1981
werd de kerk opnieuw gerestaureerd. Er werd een binnenmuur
opgetrokken om het vochtprobleem op te lossen. Verder werd een
nieuwe vloer met vloerverwarming gelegd.
Het orgel werd in 1867 geleverd door de Gebr. Knipscheer uit
Amsterdam. Het was een “tweede-hands” orgel. Er werden bestaande
balgen en overwegend bestaande pijpen gebruikt. Een deel van de
pijpen stamt uit de 17e eeuw. Het orgel werd in 1923 gewijzigd. In
1985 vond een grote orgelrestauratie plaats. Een groot aantal pijpen
werd vervangen en het orgel werd is de oorspronkelijke staat, zoals
het door de Gebr. Knipscheer was gebouwd in 1867, teruggebracht.
De blaasbalgen werden van de zolder naar het orgelbalkon verplaatst.
Op 18 mei 1985 werd het orgel feestelijk opnieuw in gebruik
genomen. In 1994 is dit orgel op de Rijksmonumentenlijst geplaatst.
De huidige drie klokken hangen sinds maart 1948 in de toren. De
oorspronkelijke klok is in de Tweede Wereldoorlog door de bezetter
in februari 1943 uit de toren gehaald. Alle drie klokken komen van de
firma Van Bergen uit Heiligerlee.
In de kerk hing vroeger een kroonluchter. Na de oorlog is deze
niet meer teruggekomen. Na vragen uit de gemeente is een fonds in
het leven geroepen om een nieuwe kroonluchter aan te kunnen
schaffen, Door giften van de gemeenteleden hangt er sinds 1997 weer
een nieuwe kroonluchter in de kerk.
In 2004 hebben 3 landelijke kerkgemeenschappen (Nederlands-
Hervormde Kerk, Gereformeerde Kerk, Lutherse gemeenten) zich
24
verenigd in de Protestantse Kerk in Nederland (PKN). Ook de
gemeente van Wichmond is daarin meegegaan, waarbij wel de naam
Nederlands-Hervormde gemeente behouden werd. Vanaf 2010 heet
de Nederlands-Hervormde gemeente in Wichmond officieel
Protestantse gemeente te Wichmond.
Meer informatie over de geschiedenis van de kerk in Wichmond
is te vinden in het boekje ‘150 jaar Nederlands-Hervormde Kerk in
Wichmond’ dat in eigen beheer is uitgegeven in 2007.
Kerkgebouw en pastorie, gebouwd in 1855-1856.
25
3C. Het dorp Wichmond
Wichmond is een dorp dat 10 km ten zuidoosten van Zutphen en 20
km ten noorden van Doetinchem ligt. Het behoort na de herindeling
in 2005 tot de burgerlijke gemeente Bronckhorst (totaal aantal
inwoners van Bronckhorst is ca. 37.000). In 1994 vierden de 1100
inwoners van Wichmond en Vierakker hun 1200-jarig bestaan. Het
dorp Wichmond telt ongeveer 500 inwoners De rest van de bevolking
woont in het buitengebied van Wichmond en in Vierakker. De laatste
jaren heeft er nieuwbouw plaats gevonden op het plan de Wogt 2, hier
zijn 21 wooneenheden gebouwd.
Vierakker is een buurtschap die altijd in één adem met
Wichmond wordt genoemd. In bovengenoemde gemeenschap is de
verhouding ca. 50% rooms-katholiek en 50% protestant. De
Protestantse kerk (1856) staat in Wichmond en de Rooms-katholieke
Kerk (1870) staat net buiten het dorp in Vierakker. Tot 1996 waren er
twee basisscholen: de Rooms-katholieke St. Willibrordusschool in
Vierakker (net buiten het dorp Wichmond) en de Protestantschristelijke
‘school met de Bijbel’ in Wichmond. Door het te kleine
aantal leerlingen zijn de twee scholen samengevoegd tot “school voor
interconfessioneel RK/PC basisonderwijs De Garve”. Om de
identiteit te bewaren en te onderhouden is er een identiteitscommissie
in het leven geroepen. In deze commissie zijn leden van beide
kerkgenootschappen vertegenwoordigd.
26
Bijlage 1. Korte weergave van uitkomsten enquêtes
gehouden in 2011 onder alle gemeenteleden
(Bron: Wichmonds Kerkleven)
De enquêtes zijn samen met de actie Kerkbalans 2011 uitgereikt en
opgehaald. Er zijn algemene enquêtes uitgereikt en speciale enquêtes
voor jeugd en ouders met jonge kinderen.
Algemene Enquêtes
Van de 235 verstuurde enquêtes hebben wij 66% bruikbaar ingevuld
retour gekregen en dat is voor een enquete behoorlijk hoog. Zij
vertegenwoordigen in totaal 208 personen.
De betrokkenheid van de leden bij onze gemeente krijgt
rapportcijfer 6,7 met een spreiding van 1-10. Het bijzonder pastoraat
(rondom uitvaart, ziekte etc.) is het meest van waarde binnen onze
kerk. Vorming en Toerusting scoort het laagst en ook het kerkgebouw
heeft niet een hoge prioriteit. Voor de dominee ligt de hoogste
prioriteit bij bijzonder en gewoon pastoraat. Kerkdiensten en
ouderen- en jongerenwerk scoren hier ongeveer gelijk.
Over het vasthouden aan traditionele kerkdiensten is de gemeente
verdeeld. Kerkdiensten mogen wel wat meer gericht zijn op
verschillende doelgroepen. Ook is er een tendens naar wat meer
oecumenische diensten. Kerkdiensten op andere tijden kan maar er is
ook een duidelijk voorkeur voor de gebruikelijke vaste tijd i.v.m. de
duidelijkheid. Aan kerkdiensten mag wel iets veranderd worden
(vooral iets “vlotter”) maar ook hier is een wens om niet teveel van de
bestaande liturgie af te wijken. Over het koffiedrinken na elke dienst
is de gemeente verdeeld.
De grootste groep leden vindt dat er op jaarbasis tussen 20 en 40
kerkdiensten gehouden moeten worden. Vijfendertig personen willen
vasthouden aan het huidige aantal (56) diensten.
De meerderheid bezoekt minder dan 20 kerkdiensten per jaar; 17%
27
komt nooit in een dienst en 26% gaat vaker dan 20 maal per jaar naar
de kerk. De kerkradio is populair bij degene die er één heeft.
De kerkelijke bijdrage hangt sterk af van de persoonlijke situatie
van de leden en het toekomstperspectief van de kerk speelt hierbij een
zeer beperkte rol.
Fusie of verregaande samenwerking is voor 66% van de leden
bespreekbaar. Slechts 10 personen zijn hier op tegen. Veruit de
meeste mensen (86%) vinden dat er een predikant beschikbaar moet
blijven en 72% vind dat wij als gemeente niet zonder
predikant(splaats) kunnen blijven bestaan.
De Diaconie verdeelt volgens tweederde van de mensen het geld
op de juiste manier. Toch vinden 97 personen dat er wel meer geld
lokaal besteed mag worden, daarentegen pleiten 12 leden voor een
meer wereldwijde besteding. We (95%) kennen gelukkig nauwelijks
mensen in onze omgeving die het financieel erg moeilijk hebben en
als we ze zouden kennen melden we (67%) ze aan bij de Diaconie
maar zijn hierbij ook wel wat terughoudend.
In onze vergrijzende gemeente vindt 67% van de leden dat
jeugdwerk en heel hoge prioriteit heeft. Zes personen geven aan dat
ze wel mee willen helpen. Met een jeugddienst op zondagmiddag
bereiken we niet echt meer jongeren. Jeugdwerk mag volgens 46%
van de leden leuk en vrijblijvend zijn; een even grote groep vindt dat
er uiteindelijk voor de kerk gekozen moet worden. Terecht wordt
door leden de opmerking gemaakt dat leuk en kiezen voor de kerk
heel goed samengaan.
Wichmonds Kerkleven is volgens 89% van de leden een goede
bron van informatie en 62% vindt dat er ook niets aan veranderd
hoeft te worden. Een krappe meerderheid (55%) vindt een website
niet echt belangrijk voor onze gemeente. Toch geven 63 personen aan
een eventuele website regelmatig te zullen bekijken.
De gemiddelde leeftijd van de mensen die de algemene enquête
hebben ingevuld is 57 jaar. In totaal zijn er 260 opmerkingen bij de
28
enquêtes geplaatst. De helft van de enquêtes is onder naam en niet
anoniem ingevuld.
Jeugd- en Ouders enquêtes
Behalve de algemene enquête waren er nog twee enquêtes opgesteld,
die specifiek betrekking hadden op het jeugdwerk. Deze waren alleen
bijgesloten indien van toepassing.
Van de Enquête Jeugd voor jongeren in de leeftijd van 12 t/m 18
jaar zijn er 42 verstuurd en 22 (53%) ingevuld teruggekomen. Van de
63 uitgedeelde Enquête Ouders van jonge kinderen voor ouders met
kinderen van 0 t/m 18 jaar zijn er 39 (62%) retour gekomen.
Eerst enkele resultaten van de Ouderenquête. De vragen over de
Opbouw, een kinderkerk en kinderoppas werden door 33 gezinnen
ingevuld. Ouders van 20 gezinnen hebben tenminste één of enkele
keren aan de Opbouwavonden deelgenomen of komen geregeld. Van
degenen die bekend zijn met de Opbouwavonden is 70% (14 maal)
tevreden over de invulling; een goede verhouding tussen
geloofsopvoeding en afgeleide onderwerpen. Bijna 60% (19 maal)
gaf aan dat wanneer er weer een kinderkerk zou zijn, hun kinderen
daar minder dan één maal per maand naar toe zouden gaan, waarmee
de geringe belangstelling die de leiding van de voormalige kinderkerk
heeft doen besluiten te stoppen, wordt bevestigd. Eén maal in de
maand een gezinsdienst is voor de meesten voldoende. De combinatie
met thema’s rond de belangrijke feesten scoort het hoogst. Ruim
40% (14 maal) van de ouders zou het leuk vinden wanneer er een
gelegenheidskinderkoortje zou zijn, maar ook een musical scoort
goed. Het merendeel (ruim 60%, 10 maal) van de ouders met
kinderen in de leeftijd van 12 t/m 18 jaar geeft aan dat hun kinderen
niet deelnemen aan de JEK avonden; van 5 van de 15 gezinnen zijn
de kinderen wel één of meerdere keren geweest. De ouders van deze
jongeren zijn tevreden over het aantal keren per jaar en ook de
invulling van de avonden. Er zijn verschillende ideeën voor andere
29
activiteiten voor deze groep jongeren geopperd en aangekruist;
meerdere keren is ook de samenwerking met de RK kerk aangegeven.
En dan de jeugd zelf. Van de 22 jongeren die de enquête hebben
ingevuld is een derde (7 jongeren) één of meerdere keren naar de JEK
avonden gekomen; anderen hebben geen behoefte en/of geen tijd. De
zeven die wel één of meerdere keren komen, komen gelukkig allen
omdat ze zelf willen. De meesten (5 van de 7) vinden het aantal keren
per jaar voldoende. De invulling van de avonden spreekt deze
jongeren aan en ook wordt er meegedacht over invulling van
volgende keren. Meer dan driekwart van de 22 jongeren heeft geen
belangstelling voor catechese; de anderen weten het nu nog niet. Het
Wichems weerzien waar het gezellig samenzijn meer centraal staat,
scoort beter dan het meer inhoudelijke JEK; 11 versus 7 jongeren.
Ook deze jongeren komen uit vrije wil. De invulling spreekt hen aan
en ze vinden het aantal keren per jaar voldoende of willen wel vaker
zoiets gezelligs. Verder geven veel jongeren aan dat ze het leuk
zouden vinden wanneer er ook andere activiteiten voor hen zouden
worden georganiseerd, zoals bijvoorbeeld een excursie, kamp of
musical. Een kerkdienst spreekt ze duidelijk minder aan; 9 van de 22
vindt het af en toe leuk, maar 7 van hen weten zeker dat het niets voor
hen is en ook nooit zal worden. De anderen voelen zich er nu nog niet
thuis, maar later misschien wel.
Wie de jeugd heeft, heeft de toekomst……………!
De enquêtecommissie
Ds. Marianne Benard, Hiske Huiting, Annet Heuvelink, Karin Klein
Lebbink en Gerrit Huurnink

terug
 
 
 
 

Zangdienst
datum en tijdstip 19-11-2017 om 10.00 uur
Kinderoppas: Renske Ellenkamp
meer details

Cappella Bronckhorst zingt motetten van Bach, Brahms en Mendelssohn
datum en tijdstip 19-11-2017 om 14.30 uur
meer details

Huisavondmaal
datum en tijdstip 20-11-2017 om 14.30 uur
meer details

 
 
Protestantsekerk.net is een samenwerking tussen de dienstenorganisatie van de Protestantse Kerk in Nederland en Human Content Mediaproducties B.V.